ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިޤުތިޞާދަކީ ޤުދުރަތީ ގޮތުން ލިބިފައިވާ ފުރިހަމަ ރީތިކަމުގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ، ފަތުރުވެރިކަމަށް ނުހަނު ބޮޑަށް ބަރޯސާވެފައިވާ އިޤުތިޞާދެކެވެ. ނަމަވެސް، ދުނިޔެއަށް އަންނަ ބަދަލުތަކާއި ފަތުރުވެރިންގެ ބޭނުންތައް ތަފާތުވަމުންދާ ދަނޑިވަޅެއްގައި، ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި އިޤުތިޞާދު ކުރިއެރުވުމަށްޓަކައި، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސިނާޢަތް ސިންދަފާތުކޮށް، އާ އުފެއްދުންތަކެއް ބާޒާރަށް ނެރުމަކީ މިއަދު މަޖުބޫރު ކަމެކެވެ.
ޚާއްޞަ އިޤުތިޞާދީ ސަރަޙައްދުގެ ބިންގާ
ރާއްޖޭގެ އިޤުތިޞާދު އާ ހަރުފަތަކަށް ގެންދިއުމަށްޓަކައި، ”ޚާއްޞަ އިޤުތިޞާދީ ސަރަޙައްދު (އެސްއީޒެޑް)“ އާ ބެހޭ ޤާނޫނު ތަޢާރަފުކުރީ 2014 ވަނަ އަހަރެވެ. މި ޤާނޫނުގެ މައިގަނޑު މަޤުޞަދަކީ ތަފާތު ސިނާޢަތްތައް ކުރިއަރުވައި، ވަޒީފާގެ ފުރުޞަތުތައް އިތުރުކޮށް، ތަޢުލީމީ އަދި ޤާބިލު ޖީލެއް ބިނާކުރުމެވެ. މި ޤާނޫނާއެކު ދުނިޔޭގެ ބޮޑެތި އިންވެސްޓަރުންގެ ޝައުގުވެރިކަން ރާއްޖެއަށް ހުއްޓުނެވެ.
އެގޮތުން ސަޢުދީ ޢަރަބިއްޔާގެ ބޮޑު ކުންފުންޏަކުން ފ. އަތޮޅުގައި ބިޔަ މަޝްރޫޢެއް ހިންގުމަށް ޝައުގުވެރިކަން ފާޅުކުރިއެވެ. ނަމަވެސް، އޭރުގެ އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން އެކަމާ ދެކޮޅަށް ދެއްކި ވާހަކަތަކުގެ ސަބަބުން، ރާއްޖެއަކީ އިންވެސްޓްމަންޓްތަކަށް ރައްކާތެރި މާޙައުލެއް ނޫންކަމުގެ ތަޞައްވުރެއް އުފެދި، އެ ބޮޑު އިންވެސްޓްމަންޓް ރާއްޖެއަށް ގެއްލިގެން ދިޔަކަން އޭރުގެ މަޖިލިސް މެންބަރުން ފާހަގަކުރައްވައެވެ.
ރައީސް ޑރ. މުޢިއްޒުގެ ތަޞައްވުރާއި އައު އިޞްލާޙުތައް
ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑޮކްޓަރ މުޙައްމަދު މުޢިއްޒު ވެރިކަމާ ޙަވާލުވެވަޑައިގަތުމަށްފަހު، އެސްއީޒެޑްގެ ދަށުން އިޤުތިޞާދު ސިންދަފާތުކުރުމުގެ މަސައްކަތް އަލުން ފެއްޓެވިއެވެ. މިގޮތުން، ރައްޔިތުންނަށް ފުރިހަމަ މަންފާ ލިބޭނެހެން ޤާނޫނަށް އިޞްލާޙުތަކެއް ގެނެސް، ”ސަސްޓެއިނަބަލް ޓައުންޝިޕް“ ތަރައްޤީކުރުމުގެ މަގު ފަހިކޮށްދެއްވިއެވެ. މި އައު އުޞޫލުގެ ދަށުން، މިފަދަ މަޝްރޫޢެއް ހިންގުމުގެ ހުއްދަ ދެނީ މަދުވެގެން 500 މިލިޔަން ޑޮލަރުގެ އިންވެސްޓްމަންޓްތަކަށެވެ.
ނ. އަތޮޅުގެ ’އައިލާ‘ މަޝްރޫޢު: ބިޔަ އިންވެސްޓްމަންޓެއް
މި ބަދަލާއެކު، ކްރިސްޓަލްސް ހޯލްޑިންގްސް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑަށް ނ. ދިގުފަރު ފަޅާއި ދެކުނުފަރުގައި ދެމެހެއްޓެނިވި ޓައުންޝިޕެއް ތަރައްޤީކުރުމުގެ ހުއްދަ ޑިސެންބަރު 2023 ގައި ވަނީ ދީފައެވެ. ’އައިލާ’ގެ ނަމުން ނަންދެވިފައިވާ މި މަޝްރޫޢަކީ 790 މިލިޔަން އެމެރިކާ ޑޮލަރު (12.2 ބިލިޔަން ރުފިޔާ) ގެ ބިޔަ އިންވެސްޓްމަންޓެކެވެ.
މި މަޝްރޫޢުގެ ޚާއްޞަ ސިފަތަކުގެ ތެރޭގައި:
- އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތަ: ބޭނުންކުރާ ހަކަތައިގެ 60 އިންސައްތައަކީ އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތައެވެ.
- އަމިއްލަ ފުދުންތެރިކަން: ކުނި މެނޭޖްކުރުމުގެ އަމިއްލަ ނިޒާމުތަކާއެކު، މިއީ ”ސެލްފް-ސަފިޝިއަންޓް“ ސަރަޙައްދަކަށް ވާނެއެވެ.
- އިންޓަގްރޭޓެޑް މޮޑެލް: ލަގްޒަރީ ވިލާތަކުގެ އިތުރުން، ބައިނަލްއަޤުވާމީ ފެންވަރުގެ ޞިއްޙީ މަރުކަޒަކާއި، ހޮސްޕިޓާލިޓީ ތަމްރީނުދޭ ސެންޓަރުތައް ހިމެނެއެވެ.
- ކާނާގެ ރައްކާތެރިކަން: ޒަމާނީ ދަނޑުވެރިކަމާއި އެކުއަކަލްޗަރު މެދުވެރިކޮށް ރާއްޖޭގައި ކާބޯތަކެތި އުފެއްދުން އިތުރުކުރުން.
އިޤްތިޞާދީ ތަރައްޤީއާއި ވިޔަފާރިއާ ބެހޭ ވަޒީރު މުޙައްމަދު ސަޢީދު ވިދާޅުވި ގޮތުގައި، ’އައިލާ‘ މަޝްރޫޢަކީ ރާއްޖޭގެ ފަތުރުވެރިކަމާ މެދު އަލުން ވިސްނާލަން ލިބުނު ފުރުޞަތެކެވެ. ރާއްޖެއަކީ ހަމައެކަނި ޗުއްޓީ ހޭދަކޮށްލާ ތަނެއްގެ ބަދަލުގައި، ދިރިއުޅުމަށާއި، އިންވެސްޓް ކުރުމަށާއި، ޞިއްޙީ އަދި ތަޢުލީމީ ދާއިރާއިން އަގުހުރި ތަޖުރިބާތަކެއް ލިބޭނެ މަންޒިލަކަށް ވެގެންދާނެއެވެ. މީގެ އިތުރުން، ޢިމާރާތްކުރުމާއި، ރީޓެއިލް އަދި ލޮޖިސްޓިކްސް ފަދަ ދާއިރާތަކަށް މިކަމުގެ ސަބަބުން ބޮޑު ދިރުމެއް ލިބޭނެކަން ވަޒީރު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
ސަރުކާރުގެ އަމާޒަކީ 2028 ވަނަ އަހަރުގެ ކުރިން މި ޓައުންޝިޕް އޮޕަރޭޝަނަށް ގެނައުމެވެ. މިއީ މުޅި އިންޑިއާ ކަނޑުގެ ސަރަޙައްދުގައިވެސް ފާހަގަކޮށްލެވޭނެ، ދެމެހެއްޓެނިވި ތަރައްޤީގެ ނަމޫނާ މަޝްރޫޢަކަށް ވެގެންދާނެއެވެ. ވަޒީފާގެ ފުރުޞަތުތަކާއި، ވަށައިޖެހޭ ތަރައްޤީއާއެކު، މި މަޝްރޫޢަކީ ދިވެހި ރައްޔިތުންގެ އިޤުތިޞާދީ ފުދުންތެރިކަން އިތުރުކޮށްދޭނެ، ޤައުމީ ތަރައްޤީގެ މުހިންމު ބިންގަލެކެވެ.
